PUISI BALI ANYAR
Pusaka Sastra Bali Modern ring Era Digital
Ringkasan Materi
Puisi Bali Anyar inggih punika sastra sané embas sangkaning iusan sastra Indonésia modern. Nénten malih kabaikat antuk Guru Lagu utawi Padalingsa sakadi ring Pupuh.
Cecirén
- Wangunné bébas (tan kabaikat uger-uger).
- Nganggén basa Bali padinan/modern.
- Ngutamaning pilihan kruna (diksi).
- Pangawiné kauningin (nénten anonim).
Unsur Batin
- Unteng (Tema): Pikayunan utama.
- Wirasa (Rasa): Rasa sang pangawi.
- Pesen (Amanat): Tetujon pangawi majeng pamiarsa.
Lelintihan & Tokoh
Kasub ring warsa 1959-1960. Puniki lis makudang-kudang pangawi saking kalpa ke kalpa:
| Masa | Pangawi Kasub | Karya Pinaka Ciri |
|---|---|---|
| Pelopor (60-an) | I Wayan Rimbawan | Basa Bali (1959) |
| Era 70-80an | Made Sanggra, Nyoman Manda | Njung Galang (Kumpulan Puisi) |
| Era 90-an | Bawa Samar Gantang | Puisi Modre / Puisi Magis |
| Modern/Milenial | I Kadek Widnyana, Sahadewa | Puisi-puisi ring Media Sosial/Bali Post |
Contoh Teks Puisi Bali Anyar
Klasik/Pelopor
BASA BALI
Mula titik saking iriki
Embasnyané saking roras tengahé
Masuryak ngiringang pajalané
Nuju ring jagat sané galang
Basa Bali...
Nénten ja wantah kruna
Nanging raga lan jiwa
Saking pangawit nyantos wekas
Era 70-an
GALANG BULAN
Suryané sampun sirep
Bulane nengok saking dajan gununge
Galang nyunarin pakarangan
Sekadi keneh ane marasa liang
Irika ring natar linggah
Rare-rare masuryak maplalian
Nika pinaka rasa bagia
Ring jagat Bali sane asri
Era Modern
IBU PERTIWI
Ibu...
Rikala semengé ngetéltél
Embuné magantung ring muncuk padangé
Tiang ngrasayang anget tangkah Ibu
Bali sayan mauwah
Gedungé tegeh nyujuh langit
Nanging tiang nunas ring Ibu
Sampunang lali tekén gumi
Genah iraga malajah mautsaha
Teknik Ngwacén Puisi (4W)
1. Wicara: Ngresepang tema lan teges isi puisi.
2. Wirasa: Penjiwaan utawi ngranjingang rasa ring hati.
3. Wirama: Vokal, intonasi, lan artikulasi suara.
4. Wiraga: Olah tubuh, mimik muka, lan gerak tubuh.