ᬑᬁ ᬲ᭄ᬯᬲ᭄ᬢ᭄ᬬᬲ᭄ᬢᬸ

CONTOH RPP SATU LEMBAR BAHASA BALI

 

Sekolah                                            : SMK Negeri 2 Denpasar

Mata Pelajaran                                 : BAHASA DAERAH BALI

Kompetensi Keahlian                       : SEMUA BIDANG KEAHLIAN

Kelas/Semester                                 : X/I

Materi Pokok                                   : -Memahamistrukturdankaidahwacanalisan non sastra

                                                           berbentukpidatodariberbagai media secaralisanmaupuntulisan.

                                                           Mengabstraksiwacanalisan non sastrapidatoberbahasa Bali yang bertemasosial,lingkungandankebijakanpublik.

Alokasi Waktu                                 : 6 X 45

A.      TUJUAN PEMBELAJARAN

Melaluikegiatanpembelajaranmenggunakan model Discovery Learning yang dipadukandenganmetodemind mapping, teknik ATM, danpendekatansaintifik,pesertadidikdiharapkandapat:

Ø  Mampuberadaftasidengansistuasibelajar online baikmenggunkanabsen online sertamenggunakanbahasa Bali dalam proses pemblajaranderingdenganbaiksehinggamampuberkomunikasidanbekerjasamadenganbaik.

Ø  Memahami pengertian pidarta, struktur pidarta, jenis jenis pidarta,agem-ageman mapidarta, lan panureksaan rikala mapidarta.

Ø  Membuat teks pidarta baik pembukaan sampai penutup.

 

B.       LANGKAH -LANGKAH PEMBELAJARAN

Pertemuan Ke 1 ( 2 X 45 Menit = 90 Menit )

PENDAHULUAN (15 Menit)

Orientasi

Penguatan Pendidikan Karakter

Melakukan pembukaan dengan salam pembuka dan berdoa  untuk  memulai pembelajaran, memeriksa kehadiran peserta didik sebagai sikap disiplin

Apersepsi

Mengaitkan materi pembelajaran yang akan dilakukan dengan pengalaman peserta didik terhadap materi sebelumnya, mengingatkan kembali materi dengan bertanya,

Motivasi

Guru memperkenalkan diri dengan bahasa Bali, selanjutnya  diusahakan masing-masing siswa bisa tampil untuk memperkenalkan diri (minimal sebut nama dan alamat) menggunkan bahasa Bali, terakhir.Guru menyampaikan topik tentang “materi pidarta bahasa Bali”.

Pemberian Acuan

Memberitahukan  materi, kompetensi inti, kompetensi dasar, indikator, dan KKM pada pertemuan yang  sedang berlangsung

KEGIATAN INTI (60 Menit)

Orientasi Peserta Didik Kepada Masalah

PERTEMUAN 1 TUJUAN I

Pertemuan awal

Pangenalan malalui pamahaman bahasa Bali siswa satu persatu mengenalkan diri mengunakan bahasa Bali serta pangenalan tentang materi pidarta bahasa Bali dengan mangunduh buku paket dengan link yang sudah disediakan serta mencoba absen elektrik klik di bloger bahasa Bali

PERTEMUAN II TUJUAN II

v  Peserta didik diberi stimulus atau rangsangan untuk memusatkan perhatian pada materi  “materi pidarta bahasa Bali”.melalui pendekatan saintifik (mengamati, menanya, mengumpulkan informasi/ eksperimen, mengasosiasikan mengolah informasi, mengomunikasikan)

Membaca

*        Guru meminta siswa membaca membaca materi pidartaa dan memahaminya

Mengamati

*        Guru menayangkan/memberi contoh teks pidarta

v  Siswa diminta untuk mengamati dan menganalisis pidarta tersebut dan mengaitkannya dengan hasil bacaan mereka dan menuliskan hasil pengamatannya.

 

PERTEMUAN III TUJUAN III

v  Peserta didik diberi stimulus atau rangsangan untuk memusatkan perhatian pada materi  “wangun pidarta bahasa Bali”.Agar siswa mampu membuat sebuah teks pidarta Bahasa Bali

Membaca

*        Guru meminta siswa membaca membaca contoh teks pidartaa dan memahaminya

Mengamati

*        Guru menayangkan/memberi contoh teks pidarta

v  Siswa diminta untuk mengamati dan menganalisis contoh video pidarta tersebut dan mengaitkannya dengan hasil bacaan mereka dan kemudian membuat sebuah teks pidarta Bahasa bali

 

 

Mengorganisasikan Peserta Didik

Critical Thinking (Berpikir Kritis):

v  Guru memberikan kesempatan pada peserta didik untuk mengidentifikasi sebanyak mungkin pertanyaan yang berkaitan dengan materi ataupun tayangan/contoh yang disajikan dan akan dijawab melalui kegiatan belajar

Misalnya :

*        Napi ke sane kawastanin pidarta?

*        Indayang carca pah-pahan sane ngawangun pidarta sane jangkep!

Membimbing Penyelidikan Individu Dan Kelompok

Collaboration (Kerja Sama):

v  Peserta didik diminta  untuk mempraktikan, mendiskusikan, mengumpulkan informasi, dan saling bertukar informasi mengenai “materi pidarta bahasa Bali”.

*        Siswa diminta untuk membuat peta konsep (mind mapping) mengenai struktur pidarta,dan ragam pidarta basa Bali serta contoh pidarta.

Mengembangkan Dan Menyajikan Hasil Karya

Communication (Komunikasi)

v  Peserta didik menanggapi beberapa pertanyaan dari guru

v  Peserta didik mengamati dan memberi tanggapan dari materi dan contoh teks pidarta

Menganalisa & Mengevaluasi Proses Pemecahan Masalah

Creativity (Kreativitas)

v  Guru dan Peserta didik  menarik sebuah kesimpulan tentang point-point penting yang muncul dalam kegiatan pembelajaran yang baru dilakukan

v  Peserta didik bertanya tentang hal yang belum dipahami atau guru menyampaikan beberapa pertanyaan pemicu kepada siswa berkaitan dengan materi yang akan selesai dipelajari

PENUTUP (15 Menit)

Peserta Didik

v  Siswa melakukan refleksi tentang pelaksanaan pembelajaran dan pelajaran apa yang diperoleh setelah belajar tentang topik “ pidarta bahasa Bali”.

v  Membuat ringkasan dengan bimbingan guru tentang hal-hal penting yang muncul dalam kegiatan pembelajaran yang baru dilakukan.

Guru

v  Melakukan Penilaian

v  Memberikan tugas kepada peserta didik (PR), dan mengingatkan peserta didik untuk mempelajari materi yang akan dibahas dipertemuan berikutnya maupun mempersiapkan diri menghadapi tes/ evaluasi akhir di pertemuan berikutnya

v  Menutup kegiatan belajar mengajar dengan berdoa

 

C.      PENILAIAN PEMBELAJARAN

Tes Tertulis    :

Indayang telatarang ngeninin: pengertian pidarta,wangun pidarta,jenis-jenis pidarta,agem-ageman mapidarta,panureksaan rikala mapidarta!

Tes Praktik    :

Siswadimintauntukmembuatsebuah teks pidarta bahasa Bali dengan Tema bebas!

 

 

   Mengetahui:                                                                            Bali, 9 Juli 2020

Kepala SMK Negeri 2 Denpasar                                              Guru Mata Pelajaran

 

 

 

 

Drs. I Dewa Bagus Ketut Wartawan                                         I Made Juliadi Supadi,S.Pd

NIP.19640616 198803 1 015                                                  NIP. ...

 

 

 

 

CONTOH SURAT PENGAJUAN PERPANJANGAN KONTRAK

Denpasar, 11 NOPEMBER 2020

 

Lampiran       : 1 (satu) gabung                                        Kepada Perihal        : Permohonan Perpanjangan                                        Yth. Gubernur Bali

Sebagai Tenaga Kontrak                            Cq. Kepala Dinas Pendidikan Provinsi Bali

di –

             Denpasar

 

Dengan hormat,

Yang bertanda tangan di bawah ini :

Nama                                : I Made JuliadiTempat/Tanggal Lahir                                 : Tista Gede/20juli 1988 

Jenis Kelamin                   : Laki-laki

Agama                              : Hindu

Pendidikan – Jurusan          : S1 – Pendidikan Bahasa dan Sastra Daerah Bali Alamat                                        : Jl.Antasura Gang Batusari V,BR/LINK,Bantas

Peguyangan Kangin Denpasar Utara

No. HP/WA                         081933068879

Jabatan                             : ....

Unit Kerja                         : .....

 

Dengan ini mengajukan permohonan sebagai Tenaga Kontrak Tahun 2019. Sebagai bahan pertimbangan bersama ini saya lampirkan :

1.    Scan Surat Pernyataan

2.    Scan Kartu Tanda Penduduk (KTP) sebanyak 1 (satu) lembar

3.    Scan Ijasah Terakhir sebanyak 1 (satu) lembar

4.    Scan Transkrip Nilai sebanyak 1 (satu) lembar

5.    Scan Kartu BPJS Kesehatan

6.    Scan Kartu BPJS Ketenagakerjaan

7.    Scan Kartu NPWP

 

Demikian Surat Permohonan ini saya dapat diterima permohonan ini. Atas terima kasih.


saya buat dan besar harapan perhatian Bapak saya ucapkan

 

 

 

                                                                                                Hormat Saya,



 

                                                                                        I Made Juliadi Supadi,S.Pd


SATRA DWIPA: WIWILAN ANGGAH-UNGGUHING BASA LAN ANGGAH-UNGGUHING...

SATRA DWIPA: WIWILAN ANGGAH-UNGGUHING BASA LAN ANGGAH-UNGGUHING...:  Wiwilan Anggah Ungguhing Basa Bali Basa Bali silih tunggil basa daerah sané wénten ring Indonésia sané sareng ngwangun kaluwihan kebudayaan...

JENIS KALIMAT DALAM BAHASA BALI

Pangresep Indik Lengkara


A.                Lengkara Masusun

 Lengkara inggih punika pupulan saking makudang-kudang kruna sane sampun maduwe arti tur kasusun nganutin uger-uger lengkara. Manut ring wangunipun lengkara punika kaperang dados makudang-kudang soroh sakadi: Lengkara Tunggal miwah Lengkara Masusun.

 Lengkara Masusun inggih punika kalih lengkara tunggal utawi lintang sane sampun kawrediang ngwangunnyane, kaangkep dados asiki utawi dados alengkara. Lengkara Masusun kabinayang malih dados tetiga, inggih punika Lengkara Masusun Pepadan/ Sepadan, Lengkara Masusun Pepetan, miwah Lengkara Masusun Matingkat.

 *      Lengkara Masusun Pepadan/Sepadan,

 inggih punika Lengkara Masusun sane lengkaran ipun kantun sapadan utawi sederajat. Lengkara puniki ketah kagabungan antuk kruna napi, nanging, sakewala, miwah sane lia-nan. Indayang cingakin lengkara ring sor puniki :

 

-        Bapa ngoyong ditu, tiang dini.

 

-        Nyoman jemet, nanging I Ketutne kiul gati.

 *      Lengkara Masusun pepetan,

 inggih punika Lengkara Masusun sane ngutamayang mepetang wangun lengkara sane pateh, sakadi :

 

-        Carike ento mara belina. Carike ento jani suba gadeanga

 

-        Carike ento mara belina, jani suba gadeanga.

 *      Lengkara Masusun Matingkat,

 inggih punika lengkara sane kawangun antuk lengkara sane paiketannyane nenten sumaih. Silih sinunggil lengkarannyane kabaos inan lengkara (induk kalimat), lengkara sane lianan kabaos pranakan lengkara (anak lengkara), sakadi :

 

-        I Bapa teka dugase I Meme sedek nyakan di paon.

 

-        I Bogol ngambul krana tusing banga pis teken bapanne.

 Manut ring uger-uger ipun lengkara punika kapalih dados kalih inggih punika wénten sané wangunipun sadarana miwah sampurna. Lengkara Sadarana kawangun antuk jejering lengkara miwah linging lengkara. Lengkara Sampurna kawangun antuk Jejering lengkara, linging lengkara, panandang lengkara miwah pamidartaning lengkara ( Keterangan )

 

Conto lengkara :

 

1.      Mémé mabalih.

 

2.      Mémé mabalih drama gong di balé banjaré.

 Manut kawigunan ring sajeroning Mémé mabalih, Mémé kabaos jejering lengkara utawi sang sané malaksana, mabalih kabaos linging lengkara utawi parilaksana sané kalaksanayang olih jejering lengkara.

 Yéning lengkara ring ajeng kaparakang kapanggihin sakadi ring sor :

 

1.          Mémé mabalih

Mémé = jejering lengkara

Mabalih           = linging lengkara

 

2.          Mémé mabalih drama gong di balé banjaré

 

Mémé

= jejering lengkara

Mabalih

=

linging lengkara

Drama gong

= panandanging lengkara

Di balé banjaré

=

pamidartaning lengkara

 

B. Lengkara Nganutin Tetuek

 Nganutin tetuek lengkara punika kapalih dados tigang soroh inggih punika :

 *  Lengkara Pamidarta,

 inggih punika nyaritayang punapa-punapi sané karasayang, kalaksanayang miwah sané panggihin ring anak tiosan tur ring ungkur kadagingin tanda gecek (.)

Upami :

-        Tiang mamula séla di carik.

-        Makesieng bayuné mara liwat di semané ibi sanja.

-        Ibi ada anak matabrakan di jalan Iman Bonjol.

 *      Lengkara Pitakén,

 inggih punika nakénang indik punapa-punapi sané durung kauningin marep ring anak tiosan, tur ring ungkur madaging cecirén tanda pitakén (?) Upami :

-        Sira peséngan ragané?

 

-        Ring dija ragané magenah?

 

-        Sira sané ngaturang surat?

 *      Lengkara Panguduh (Pituduh),

 inggih punika nunas pitulung utawi ngnikayang anak lian mangda nulungin utawi nglaksanayang pituduh. Taler ring ungkurnyané kadagingin tanda pituduh (!). Upami :

 

-        Luh jemakin bapa kaca di duur mejané!

 

-        Baang céléngé banyu!

 

-        Eda macanda dogén gaené!

 

SUMBER

1993. Tata Basa Bali Wrédi (Sintaksis Basa Bali). Singaraja: Toko

 

Buku Indra Jaya

Yasa, Putu Eka Guna. 2012. “Dinamika Ejaan Aksara Bali dan Penggunaan Bentuk-Bentuk Bersaing”. (Skripsi Sarjana). Denpasar: Fakultas Sastra Universitas Udayana.

 

Yasa, Putu Eka Guna dan Nissa Puspitaning Adni. 2015. Aspek Linguistik Dan Mistik Dalam Rajah Dasa Bayu ; Kearifan Budaya Bendawi Penutur Austronésia Di Bali (Makalah). Denpasar: Program Magister Lin-guistik, Program Pascasarjana, Universitas Udayana.

Pangresep Anggah Ungguhing Basa Bali

 

Manut Bapak Wayan Budha Gotama miwah I Nengah Tinggen, Anggah-ungguhing basa punika kaperangan dados : 1. Basa Alus a. Basa Alus Singgih ( Asi ) b. Basa Alus Mider ( Ami ) c. Basa Alus Sor ( Aso ) 2. Basa Madia ( Ama ) 3. Basa Kepara ( Bk ) 3. Basa Kasar

A. BASA ALUS

1.Basa Alus Singgih (Asi) Basa alus singgih punika manggé ri tatkala : Matur-atur majeng ring anak sané patut kasinggihang sakadi : sang sané maraga sulinggih, kakiang, rerama ( aji, biang ).Mareraosan majeng ring sang sané madué pangkat, atawa linggih pakaryan sané pinih becik, sakadi : ring Direktur, Guru, Kepala Sekolah, Lurah, Bendesa , miwah sané lianan.

2. Basa Alus Mider (Ami) Basa Alus Mider punika manggé ri tatkala mangraos, mareraosan , ngraosang anak lian sané patut singgihang utawi andapang. Sané ngraos miwah sané ajaka ngraos saling ngajinin.

3. Basa Alus Sor (Aso) Basa Alus Sor punika manggé ri tatkala ngraos alus, nanging anggén ngandapang raga, atawa ngraosang sané andapan. Imba :

B. Basa Bali Madia (Ama) Basa Bali puniki manggé ring kuuban kulawarga , utawi iketan pasawitran sané lintang luket pisan.

C. Basa Bali Kapara ( Bk ) Basa Bali Kapara puniki marupa basa sané ketah ( lumbrah ) manggé ring pakraman. Imba :

D. Basa Bali Kasar Basa Bali Kasar puniki ketahnyané manggé ring jabaan, ri kala gedeg, magerengan, miwah sarwa sato ( buron ) Imba : 1. Mamantet dogén gaén ibané ? 2. Yén saja cai wanén pesuang polon cainné ! 5.3 Imba kruna manut Anggah ungguhing basa Bali Ri sampun uning ring perangan anggah-ungguhing basa Bali sakadi sané katlatrang ring ajeng punika, salanturnyané ring sor puniki uratiang indik warnaning kruna saking basa Kepara ka Basa Alus Singgih, miwah Basa Alus Sor !


SUMBER BUKU PAKET BAHASA BALI SMK/SMA 


YENING SAMPUN RESEP INDAYANG KOMEN NGANGGE BASA BALI ALUS RING KOMEN RING SOR!